Το μόνιμο κενό αναπτυξιακής στρατηγικής

Το καθεστώς που εγκαθιδρύθηκε μετά το τέλος του εμφυλίου στην Ελλάδα, είχε πολλά απο τα βασικά χαρακτηριστικά του καθεστώτος που διαμορφώνουν σήμερα οι επιλογές της Νέας Δημοκρατίας. Δεν υπάρχουν προοπτικές οικοδόμησης κοινωνικού κράτους, οι αναπτυξιακές παρεμβάσεις περιορίζονται στην εξυπηρέτηση ειδικών επιχειρηματικών συμφερόντων, οι τάξεις των φτωχών, και πόσο μάλλον των προσφύγων, δεν έχουν να περιμένουν ισχυρές προνοιακές ή άλλες πολιτικές, και η καταστολή είναι πλέον εμφανώς εργαλείο κοινωνικής πολιτικής. Η όποια ηγεμονία είναι και πάλι ένας συνδυασμός εθνικοφροσύνης και πελατειακών σχέσεων. Δεν είναι τυχαίο οτι ο κορυφαίος οικονομικός υπουργός κατέχει γνώσεις και δεξιότητες χωροφύλακα της δεκαετίας του 50.

Για την ανασυγκρότηση του ΣΥΡΙΖΑ;

Η εποχή κατά την οποία κυβέρνησε ο ΣΥΡΙΖΑ, ήταν αυτή μιας κρίσης του καπιταλιστικού συστήματος, που εκδηλώθηκε με την αποδιοργάνωση και υποχώρηση του παραγωγικού δυναμικού, με την περιβαλλοντική κρίση και ειδικά την κλιματική αλλαγή, αλλά και με την πολύπλευρη έκρηξη των ανισοτήτων, και τη διεθνή προσφυγική κρίση. Ήταν επίσης η εποχή κατά την οποία αναπτύχθηκαν μαζικά λαϊκά κινήματα διαμαρτυρίας, που δεν συνάντησαν όμως κατά κανόνα αριστερά κόμματα ικανά να προσφέρουν στις λαϊκές τάξεις εναλλακτικά πρότυπα ανάπτυξης, με νέες στρατηγικές λύσεις σε οτι αφορά την οικονομία, το περιβάλλον και τις συνθήκες ζωής του πληθυσμού. Η Αριστερά σε όλη την Ευρώπη δεν ήταν έτοιμη.

Τι σημαίνει “κατά της κλιματικής αλλαγής”;

Το 2009, ο κλιματολόγος της NASA James Hansen, δημοσίευσε το βιβλίο με τίτλο “The storms fo my grandchildren. The truth about the coming climate catastrophe and our last chance to save humanity” (Οι καταιγίδες των εγγονών μου. Η αλήθεια για την επερχόμενη κλιματική καταστροφή και η τελευταία μας ευκαιρία να σώσουμε την ανθρωπότητα). Σήμερα πλέον οι έντονες καταιγίδες είναι από τις πλέον ορατές ενδείξεις οτι η κλιματική αλλαγή είναι μια πραγματικότητα που βρίσκεται σε εξέλιξη. Η ογκώδης δουλειά της Naomi Klein (“Αυτό αλλάζει τα πάντα, καπιταλισμός εναντίον κλίματος”), οδηγεί στο συμπέρασμα οτι μόνο αν αμφισβητηθούν οι επιδιώξεις αλλά και οι τρόποι λειτουργίας που χαρακτηρίζουν τα καπιταλιστικά καθεστώτα, είναι πλέον δυνατό να συγκρατηθούν αλλά και να αντιμετωπιστούν οι ως τώρα επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

Για τις κοινωνικές τάξεις και ανισότητες στο κάλεσμα του ΣΥΡΙΖΑ - Προοδευτική Συμμαχία

Δεν χρειάζεται να είναι κανείς σπουδαγμένος μαρξιστής για να διαπιστώσει οτι οι τάξεις των καπιταλιστών κατά την τρέχουσα ιστορική περίοδο, και οι πολιτικές δυνάμεις που τις εκφράζουν, έχουν εξαπολύσει μια γενικευμένη επίθεση κατά του κόσμου της εργασίας. Επίθεση για την υπεραξία, για την πρόσοδο, για το δημόσιο χρήμα, για τον χώρο, για την υγεία, για τη γνώση, για την ίδια τη ζωή. Και όσο προκύπτει οτι η επιδίωξη του κέρδους και των προνομίων, απειλείται απο την “κρίση του νεοφιλελευθερισμού” (τη θεαματική αποτυχία των προβλέψεων και υποσχέσεών του), και την περιβαλλοντική κρίση, τόσο εντονότερη και αυτοτροφοδοτούμενη γίνεται αυτή η επίθεση. Η διεύρυνση των ανισοτήτων στις αναπτυγμένες χώρες είναι το άμεσο αποτέλεσμα αυτής της επίθεσης κατά της εργασίας.

Από την έδρα στα έδρανα, Έργα και ημέρες μιας αριστερής κυβέρνησης. Κώστας Δουζίνας

Το πρώτο κεφάλαιο του τελευταίου βιβλίου του Κώστα Δουζίνα, θα έπρεπε να διδάσκεται στις κομματικές σχολές (αν υπήρχαν) του ΣΥΡΙΖΑ: παρουσιάζει με τον πιο κατανοητό τρόπο το πρώτο εξάμηνο του 2015, αναλύοντας τα διαδοχικά στάδια της επίθεσης των ευρωπαϊκών θεσμών και του ΔΝΤ, και εξηγώντας με πειστικό και καθαρό τρόπο τι σήμαινε δυσμενής συσχετισμός δυνάμεων κατά την περίοδο αυτή. Στη συνέχεια περνάει σε κάτι πιο δύσκολο και σημαντικότερο αυτή τη στιγμή: ποιες ήταν οι εξουσίες της Αριστερής κυβέρνησης, πώς μπορούσε να κυβερνήσει ένα κράτος που είχαν φτιάξει το ΠΑΣΟΚ και η ΝΔ, και να υλοποιεί ένα δικό της πρόγραμμα, ποιούς θα εξέφραζε πραγματικά, και τελικά ποιο θα μπορούσε να είναι το δικό της πρόγραμμα;

Προς το Νέο Παραγωγικό Μοντέλο

Σε πολλές διατυπώσεις της Αριστεράς και των αριστερών, η αναφορά στο Νέο Παραγωγικό Μοντέλο, μια αναφορά προφανώς σε παραγωγικές επιλογές και παραγωγικές σχέσεις, μπορεί να αφορά εύκολες υποσχέσεις και παρουσιάσεις πολιτικών, ή και πιό σοβαρές προσπάθειες περιγραφής στόχων και στρατηγικών. Η επιλογή της ευκολίας είναι η πιο συνηθισμένη εκδοχή, καθώς επιχειρείται να αποκτήσουν ανατρεπτική πατίνα, χρήσεις αυτής της διατύπωσης κοινότοπες και σχεδόν συστημικές. Για να σκεφτεί κανείς πώς μπορεί να αντικατασταθεί το σημερινό παραγωγικό μοντέλο, και να σχεδιαστεί το νέο, δεν αρκεί να περιγράφει κάποιες αλλαγές που συντελούνται ή που αναμένεται να συντελεστούν στο πλαίσιο του σημερινού παραγωγικού συστήματος. Χρειάζεται να αναδειχθούν και να σχεδιαστούν παρεμβάσεις οι οποίες μπορούν να ενταχθούν σε ένα σχέδιο ενίσχυσης του παραγωγικού και πολιτικού ρόλου των λαϊκών τάξεων, και των θεσμών που κατοχυρώνουν την προτεραιότητα του δημοσίου συμφέροντος και της ικανοποίησης των κοινωνικών αναγκών.

Πολιτικές συμμαχίες και κοινωνικές συμμαχίες

ι πολιτικές εξελίξεις στην Ισπανία φαίνεται να προσφέρουν ένα επιπλέον επιχείρημα υπέρ της επιλογής του ΣΥΡΙΖΑ που επιδιώκει τη συμμαχία με τα στελέχη και τον κόσμο της κεντροαριστεράς. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δίνουν ένα 33,3% στο PSOE (σοσιαλιστικό κόμμα) που μαζί με το 14,5% των Unidos Podemos, φθάνει το πολύ σημαντικό 47,8%. Δικαιώνεται πριν απ'όλα η υποστήριξη από τους Podemos της κυβέρνησης των σοσιαλιστών, η οποία πήρε σοβαρά φιλολαϊκά μέτρα, και προκύπτει έτσι η πολύ πιθανή δυνατότητα διαμόρφωσης μιας αριστερής πλειοψηφίας μετά τις εκλογές της 28ης Απριλίου.