Η Ελλάδα ένα εργαστήρι του Πλήθους

Η αριστερή διακυβέρνηση έχει εγκαθιδρύσει ένα καθεστώς με τα εξής χαρακτηριστικά: την αναμονή αφενός μιας ανάκαμψης της οικονομικής δραστηριότητας μέσω της διαχείρισης των μνημονιακών πολιτικών και του προϋπάρχοντος πλαισίου άσκησης αναπτυξιακής πολιτικής, και αφετέρου την πραγματοποίηση αισθητών παρεμβάσεων σε θέματα προνοιακής πολιτικής και καταπολέμησης της διαφθοράς. Έτσι, οι θεσμοί και οι πρακτικές που οδήγησαν στην κατάρρευση της ελληνικής καπιταλιστικής οικονομίας, και του κοινωνικού κράτους, όπως και οι “μεταρρυθμίσεις” που επιβλήθηκαν από τους δανειστές στην αγορά εργασίας, μετατράπηκαν σε παράγοντες ανάκαμψης της οικονομίας. Και αναμένεται οτι μπορούν να ακολουθήσουν και μια πορεία εκδημοκρατισμού.

Μπορεί ν'ανανεωθεί ο (ελληνικός) καπιταλισμός;

Γιατί τόση εμπιστοσύνη εκ μέρους της Αριστεράς στην ικανότητα του καπιταλισμού να ανανεωθεί; Πρόκειται στην πραγματικότητα για ευρωπαϊκό φαινόμενο και οχι απλά ελληνικό. Σε μας έκανε πρόσφατα την εμφάνισή της η θεωρία του “ελατηρίου”: η οικονομία συμπιέστηκε, πού θα πάει θα εκτιναχθεί! Υπάρχει και “μαρξιστική” θεμελίωση: ο καπιταλισμός γνωρίζει κύκλους και μέσα από την ύφεση και τη μείωση του εργατικού κόστους αναζωογονείται! Πρόκειται βέβαια για μια προσέγγιση που μας καλεί να αναβάλουμε τα κοινωνικά αιτήματα, αλλά και να αγνοήσουμε τα οξυνόμενα και επείγοντα περιβαλλοντικά προβλήματα.

Quelques leçons de l'expérience SYRIZA

Le gouvernement SYRIZA qui compte déjà deux années de vie, est une expérience unique en Europe, de laquelle les partis de gauche des autres pays, surtout ceux qui sont proches d'une victoire électorale, devraient tirer des leçons fort utiles. Le fait que le gouvernement de gauche en Grèce a été obligé d'appliquer les politiques contenues dans le 3ème Memorandum, a dans la plupart des cas conduit des formations politiques et des analystes de gauche, à une approche de la 'question grecque' à travers les politiques des institutions européennes, qui sont appellées à changer leurs orientations centrées sur les mesures d'austérité et la sauvegarde de la profitabilité des banques. Il est vrai que les 'institutions' exercent une pression forte sur tous les aspects des politiques économiques et sociales du gouvernement grec, mais ce que ce même gouvernement a nommé 'programme parallèle' reste une voie possible pour recomforter les classes populaires mais aussi pour appliquer des politiques structurelles dans le cadre d'une stratégie de 'reconstruction' qui doit concerner l'appareil productif, les institutions sociales, et le cadre environmental.

Η ανάπτυξη που χρειαζόμαστε

Η ελληνική κυβέρνηση, η κυβέρνηση της Αριστεράς, βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα στρατηγικό πρόβλημα το οποίο θα χρειαστεί το συντομότερο να επιλύσει. Διαχειρίζεται υπεύθυνα, με ορατή αίσθηση του συλλογικού συμφέροντος και με μαχητικότητα υπέρ των αδυνάτων στα στενά διαθέσιμα ως τώρα πλαίσια, ένα καθεστώς διοίκησης και οργάνωσης της οικονομίας, που είναι συνέχεια του ίδιου καθεστώτος το οποίο μετά από πορεία δεκαετιών οδήγησε στην κρίση, ή καλύτερα στην κατάρρευση της οικονομίας και της κοινωνίας. Η αναμονή ξένων ιδιωτικών επενδύσεων, η πεποίθηση οτι ο εξωστρεφής προσανατολισμός της ανάπτυξης είναι μονόδρομος, η απόλυτη εμπιστοσύνη στα ελληνικά και ευρωπαϊκά τραπεζικά κεφάλαια για την ενεργοποίηση των επενδυτών, η απλοϊκή σύνδεση των προθέσεων των μικρομεσαίων επιχειρήσεων με την καινοτομία, αποτελούν επιλογές που επαναλαμβάνουν παλαιότερα λάθη τα οποία προέκυπταν από την βαθειά ριζωμένη στην πολιτική ελίτ πεποίθηση οτι ο επιχειρηματίας επενδυτής κατέχει τη σοφία από την οποία εξαρτάται το μέλλον της οικονομίας και της κοινωνίας.

Πώς επιτυγχάνει το πρωτοποριακό “οικοσύστημα” της Καρδίτσας;

Όλοι μιλούν σήμερα για αλλαγή του αναπτυξιακού μοντέλου. Τι πρέπει όμως να αλλάξει; Ποιες είναι δηλαδή οι πρακτικές και οι συμπεριφορές που μας οδήγησαν στην πολυετή κρίση, στην κατάρρευση της οικονομίας; Και από ποιες άλλες πρέπει να αντικατασταθούν; Είναι πλέον γνωστός ο ρόλος των πελατειακών σχέσεων και της διαφθοράς. Είναι κατανοητό οτι η υποστήριξη των μεμονωμένων επιχειρήσεων, της κάθε “επιχειρηματικότητας”, χωρίς σχέδιο για τη χώρα, για την περιφέρεια, για την περιοχή, υπονόμευσε την ανάπτυξη και την ανταγωνιστικότητα. Kαι οδήγησε στη φθίνουσα διατήρηση παρωχημένων τεχνολογιών και προϊόντων. Τράπεζες που αναζητούσαν τη βραχυπρόθεσμη κερδοφορία, δεν ασχολήθηκαν με το μέλλον της παραγωγής, αλλά με τις πρόσκαιρες εξάρσεις του χρηματιστηρίου. Και η κοινωνία αισθανόταν και ήταν πολύ μακρυά από τις βαρύνουσες αποφάσεις, οχι μόνο στο κέντρο αλλά και στις περιφέρειες.

Lessons from Greece: the necessary transition towards a post-capitalist model

1. Introduction

It is possible but also necessary to qualify the present situation in Greece as an economic, social but also ecological disaster. It is a clear proof that pure neoliberal policies to manage a debt issue can only lead to a dramatic collapse of productive capacities, social services and capacities to cope with environmental issues. But it is even more important to admit that all complete programs to stabilise and develop the economy, the well known “memoranda”, and thus increase the resources available to assume the payment of the debt, have been unrealistic and did not realise their promises. The result is that the depression, the loss of productive capacity, the stagnation of investment and exports, are a trap which the most aggressive neoliberal mesures are uncapable of questionning.

Η Αριστερά πέρα από την Ανάπτυξη

Η προσέγγιση της “ανάπτυξης” από τους θεσμούς, αποτελεί την απόδειξη του καθαρά κερδοσκοπικού και καταστροφικού χαρακτήρα των πολιτικών που επιβάλουν για τη διαχείριση της δημοσίου χρέους της Ελλάδας. Οι προβλέψεις για ένα εξωφρενικό 3,5% του ΑΕΠ, στο οποίο πρέπει να φθάσει το πρωτογενές πλεόνασμα, βασίζονται σε ένα αντίστοιχο ποσοστό αύξησης του ΑΕΠ, για το οποίο υπάρχουν έντονες διαφωνίες μεταξύ των θεσμών αλλά και με την Τράπεζα της Ελλάδος. Επιβάλλεται έτσι ένας “κόφτης” που θα εξασφαλίσει σε κάθε περίπτωση την εξυπηρέτηση του χρέους, ανεξαρτήτως της εξέλιξης της οικονομίας. Σημασία δεν έχει πλέον η αβέβαιη πορεία της οικονομίας, αλλά μόνο η εξυπηρέτηση του χρέους.